Tháng 09, 2019
Thứ hai
Chủ Nhật, ngày 15/09/2019 14:05 PM (GMT+7)

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập'

Cuộc đời của nhà địa chất là những chuyến đi, không ít gian khổ, hiểm nguy, nhưng cũng đầy lãng mạn.

Chuyện 'bếp núc' của các nhà địa chất

Với các nhà địa chất, hằng năm có hai “mùa”: mùa đi thực địa và mùa làm việc tại văn phòng. Nhà địa chất phải đi thực địa nhiều, thường vào mùa khô, mỗi chuyến vài tuần, có khi kéo dài cả tháng, thậm chí vài ba tháng hay lâu hơn. Bước chân các nhà địa chất in dấu khắp nơi trên đất nước, từ núi rừng đến biển đảo. Hành trang trong ba-lô mỗi chuyến thực địa là búa, bút chì, nhật ký, máy ảnh, địa bàn…

Tình yêu nghề và khát khao cống hiến giúp họ khắc phục khó khăn, chịu đựng vất vả, vượt qua mọi trở ngại, kể cả hiểm nguy, để khảo sát và tìm kiếm những điều bí ấn, dù lộ thiên hay dưới lòng đất. Mỗi mẫu đất đá thu được, mỗi dữ liệu cho tờ bản đồ sẽ hình thành đều là kết quả công phu và cũng là niềm hạnh phúc của các nhà địa chất.

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập' - 1

Trưng bày “Chuyện nghề địa chất” khai trương chiều 14/9 tại Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam.

Như GS.TSKH Tống Duy Thanh (nguyên cán bộ giảng dạy trường Đại học Tổng hợp Hà Nội) đã khái quát: Đặc điểm dễ nhận biết của người làm địa chất là ăn mặc nhếch nhác; luôn luôn đi ngó nghiêng, quan sát, thấy đá là đập. Nhưng ẩn sau vẻ ngoài “nhếch nhác” thường thấy đó là sự cống hiến hết mình của nhà địa chất. 

Sau mỗi mùa đi thực địa, là “mùa văn phòng”. Đây là khoảng thời gian các nhà địa chất làm việc âm thầm và tỉ mỉ bên kính hiển vi, với những mẫu vật… để bắt các mẫu đá, mẫu quặng vô tri vô giác phải “lên tiếng”. Theo GS,TSKH Phan Trường Thị, Nguyên Phó Hiệu trưởng Đại học Tổng hợp Hà Nội, mỗi mẫu đá kể một câu chuyện của trái đất. Thể dạng kết tinh, màu sắc, chất liệu… của mỗi mẫu vật còn cho nhiều suy ngẫm về sự cân bằng của tự nhiên, về sự vĩnh cửu của các quy luật tạo hóa…

Những câu chuyện nghề của các nhà địa chất đang được tái hiện lại tại Trưng bày “Chuyện nghề địa chất” do Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam thực hiện. 

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập' - 2

Các hiện vật đa dạng như công cụ, nhật ký, ảnh tư liệu, mẫu đá, bản đồ…được giới thiệu tại trưng bày là bằng chứng sinh động về những chuyến khảo sát thực địa và những công trình nghiên cứu, khám phá. 

Thông qua kỷ vật và ký ức của 22 nhà khoa học là những nhà địa chất hàng đầu Việt Nam, trưng bày giới thiệu về thực tế lao động của các nhà địa chất. Đằng sau mỗi công trình và mỗi phát hiện về địa chất, dù ở những chuyên ngành khác nhau như địa mạo, trầm tích, thạch học…, đều là những hành trình gian nan, phải đổ nhiều mồ hôi, công sức cùng sự hi sinh thầm lặng của các nhà địa chất mà người ngoài cuộc hầu như chưa biết. 

Họ đã đối mặt với gian khó, vượt qua hoàn cảnh khắc nghiệt ra sao và làm việc như thế nào trong rừng sâu hay giữa biển đảo sóng gió để vẽ nên những tấm bản đồ, cho ra đời những công trình nghiên cứu, phát hiện ra những mỏ dầu khí, khoáng sản và nhiều tài nguyên khác cho đất nước…

Theo PGS.TS Nguyễn Văn Huy, Giám đốc chuyên môn Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam, mỗi ngành khoa học có những chuyện bếp núc riêng, mang lại những giá trị, bản sắc riêng. Trưng bày lần này được thực hiện mới mẻ không chỉ ở nội dung mà còn đi vào lòng người, bởi tất cả những câu chuyện chân thực của các nhà địa chất đã được tái hiện.

Bảo tàng của chính các nhà khoa học Việt Nam

ThS Trần Bích Hạnh, Giám đốc điều hành Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam, cho biết tiếp theo những cuộc trưng bày trước đây, trưng bày Chuyện nghề địa chất là một bước phát triển mới của Trung tâm trong quá trình phát huy giá trị di sản của các nhà khoa học.

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập' - 3

ThS Trần Bích Hạnh, Giám đốc điều hành Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam

Với trưng bày “Chuyện nghề địa chất”, Trung tâm muốn khẳng định sự kiên định theo hướng phấn đấu để dần tiến tới tiếp cận những quan niệm và phương pháp tiên tiến trong trưng bày bảo tàng. "Trưng bày này là một bước tiến mới trên con đường phát huy di sản các nhà khoa học mà Trung tâm quyết tâm theo đuổi, đặc biệt là hướng đến xây dựng Bảo tàng các nhà khoa học Việt Nam tại Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam ở Cao Phong, Hòa Bình", chị Hạnh nhấn mạnh.

Để thực hiện trưng bày “Chuyện nghề địa chất”, Trung tâm không chỉ nhận được sự ủng hộ về tài liệu, hiện vật của các nhà địa chất ở trong Nam, ngoài Bắc, mà còn có sự đồng cảm, chia sẻ nhiệt tình những câu chuyện cuộc đời và câu chuyện làm nghề của các nhà khoa học trong suốt một thời gian dài.

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập' - 4

PGS.TS Nguyễn Văn Huy (phải), Giám đốc Chuyên môn Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam, chào đón các nhà địa chất tới tham quan trưng bày.

PGS.TS Nguyễn Văn Huy chia sẻ: “Các nhà khoa học ở nhiều lĩnh vực đã hợp tác rất chặt chẽ với Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam. Sự cộng tác này đã tạo điều kiện thuận lợi về hiện vật, về tư liệu, quan trọng hơn còn là sự chia sẻ ký ức, các câu chuyện, kinh nghiệm của nhà khoa học. Bảo tàng các nhà khoa học Việt Nam sẽ được xây dựng trong tương lai là của chính các nhà khoa học, vì các nhà khoa học, cho các nhà khoa học”. 

Kể chuyện 'bếp núc' của những nhà khoa học 'thấy đá là đập' - 5

Các nhà địa chất tham quan trưng bày "Chuyện nghề địa chất".

Trưng bày “Chuyện nghề địa chất” mở cửa miễn phí cho khách tham quan vào các ngày từ thứ 2 tới thứ 7 hàng tuần từ nay cho đến tháng 9/2020 tại trụ sở của Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam. Địa chỉ: số 561, đường Lạc Long Quân, quận Tây Hồ, Hà Nội.

Phương Thảo

Tin đọc nhiều

PGS.TS Lê Viết Kim Ba: Nhà khoa học dành cả đời để nghiên cứu màng lọc PGS TS Lê Viết Kim Ba là người đầu tiên ở Việt Nam chế tạo...
TP.HCM: Điểm sáng trong bức tranh khởi nghiệp sáng tạo của cả nước Không chỉ là 'nhà' của gần 50% startup trong nước, TP.HCM còn...
Khai mạc Tuần lễ Đổi mới sáng tạo và Khởi nghiệp TP.HCM 2019 WHISE 2019 được đánh có sức thu hút lớn, có tính quốc tế...
Quay màn hình trên Windows 10 mà không cần phần mềm Nếu đang sử dụng Windows 10, bạn có thể tận dụng nhanh thanh...